Sỏi thận là gì? Nguyên nhân, triệu chứng và cách chữa trị

Tác giả: David Nguyễn - Ngày đăng: 04/07/2020
  1. Mục lục (Ẩn/Hiện)
  2. Bệnh sỏi thận là gì?
  3. Nguyên nhân gây sỏi thận
  4. Những người có nguy cơ mắc bệnh sỏi thận
  5. Dấu hiệu bệnh sỏi thận
  6. Cách trị sỏi thận hiệu quả
  7. Phòng ngừa bệnh sỏi thận
  8. Bị sỏi thận nên ăn gì
  9. Lời kết

Hiện nay tỷ lệ người mắc bệnh sỏi thận ngày càng nhiều và có xu hướng gia tăng. Nếu không được phát hiện bệnh sớm và điều trị kịp thời, đúng cách sẽ dẫn tới nhiều biến chứng nguy hiểm cho sinh hoạt, sức khỏe của người bệnh.

Vậy bệnh sỏi thận là gì, nguyên nhân do đâu và làm thế nào để nhận biết dấu hiệu bệnh sỏi thận, chữa trị bằng cách nào?

Những thông tin được cung cấp trong bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về sỏi thận để từ đó kịp thời nhận biết và có cách trị sỏi thận hiệu quả khi mắc bệnh.

Bệnh sỏi thận là gì?

Sỏi thận là tình trạng các chất khoáng và muối trong nước tiểu lắng đọng lại ở thận hoặc ở các vị trí của đường tiết niệu (bàng quang, niệu quản,...) thành những tinh thể rắn với kích thước to nhỏ khác nhau, có thể lên tới vài cm.

Sỏi thận có thể gây tắc đường niệu

Nếu kích thước sỏi nhỏ thì có thể được đào thải ra ngoài thông qua đường tiểu, còn đối với sỏi có kích thước lớn khi di chuyển trong thận sẽ gây cọ xát dẫn tới tổn thương thận và thậm chí làm tắc đường dẫn nước tiểu gây nhiều biến chứng khôn lường cho người bệnh.

Nguyên nhân gây sỏi thận

Có rất nhiều nguyên nhân gây sỏi thận, trong đó phải kể đến một số nguyên nhân chính gây bệnh như là:

Sử dụng thuốc tùy tiện

Việc tự ý sử dụng thuốc kháng sinh tùy tiện, bừa bãi không tuân theo chỉ dẫn của bác sĩ có thể sẽ dẫn tới sự hình thành của khối sỏi trong thận và đường tiết niệu.

Một số loại thuốc kháng sinh làm tăng nguy cơ hình thành sỏi ở thận như: Cephalosporin, Penicillin,... nếu sử dụng trong một khoảng thời gian dài.

Lạm dụng thuốc tây dễ gây sỏi thận

Chế độ ăn uống không hợp lý

Thói quen ăn mặn, ăn những thực phẩm chứa nhiều muối và thức ăn nhiều dầu mỡ làm tăng thể tích tuần hoàn khiến cho các chất khoáng được lọc qua thận nhiều hơn, dẫn tới làm tăng nguy cơ mắc sỏi thận.

Ăn nhiều muối sẽ tạo thành tinh thể sỏi ở đường niệu

Thói quen uống ít nước

Thói quen uống ít nước sẽ khiến cho nước tiểu đậm đặc hơn, nồng độ các phân tử muối tăng lên và không đủ lượng nước để thận lọc và đào thải nên các chất khoáng kết tinh lại ở đường tiết niệu, gây sỏi thận, sỏi bàng quang, sỏi niệu đạo,...

Không uống đủ nước sẽ làm nồng độ phân tử muối tăng lên

Mất ngủ kéo dài

Khi đi ngủ, mô thận trong cơ thể sẽ có khả năng tự tái tạo tổn thương. Nếu bị mất ngủ kéo dài thì chức năng này sẽ không được thực hiện làm tăng nguy cơ hình thành sỏi ở thận.

Lý do là vì các tế bào trong biểu mô thận có thể bị bóc tách ra khi bạn bị mất ngủ, các mảng tế bào này trở thành các dị vật tồn tại lơ lửng trong ống niệu đạo. Khi tình trạng này kéo dài, các dị vật này lại kết dính với nhau tạo thành cục sỏi có kích thước lớn.

Mất ngủ làm tăng kích thước viên sỏi

Nhịn ăn sáng

Việc ăn sáng là điều bắt buộc với mỗi người. Ăn sáng không chỉ giúp cung cấp năng lượng cho cơ thể sau một đêm ngủ dài mà còn giúp kích thích cơ thể tiết ra dịch mật. Đây là điều rất có lợi cho cơ thể vì dịch mật có một vai trò hết sức quan trọng trong việc tiêu hóa thức ăn và ly giải các chất độc hại.

Nếu nhịn ăn sáng sẽ khiến cho dịch mật dễ bị tích tụ trong túi mật và đường ruột dẫn tới hình thành sỏi thận.

Tuyệt đối không được bỏ bữa sáng

Nhịn tiểu

Việc nhịn tiểu thường xuyên cũng có thể là nguyên nhân sỏi thận bởi khi nhịn tiểu thường xuyên sẽ khiến cho các chất khoáng không được đào thải ra ngoài mà lắng đọng, tích tụ lại và khi đủ lớn sẽ hình thành sỏi trong thận.

Nhịn tiểu sẽ khiến sỏi thận thêm trầm trọng

Những người có nguy cơ mắc bệnh sỏi thận

Bệnh sỏi thận có thể gặp ở bất cứ người nào, tuy nhiên những người có nguy cơ mắc sỏi thận cao hơn phải kể đến là những đối tượng sau:

  • Người uống ít nước và có thói quen nhịn tiểu hoặc ra quá nhiều mồ hôi.
  • Người có chế độ ăn nhiều thịt, ăn mặn, ăn nhiều đường và những người thừa cân béo phì,... đều có nguy cơ mắc bệnh.
  • Người bị chấn thương cột sống hoặc bị gãy xương, bại liệt hay đa chấn thương,... phải nằm bất động một chỗ lâu ngày có nguy cơ mắc bệnh cao hơn.
  • Người mắc bệnh u xơ tuyến tiền liệt, bị hẹp niệu đạo hoặc bị nhiễm trùng đường tiết niệu cũng có nguy cơ mắc sỏi thận.
  • Trong gia đình có người đã từng mắc sỏi thận.

Dấu hiệu bệnh sỏi thận

Người bệnh có thể dễ dàng nhận biết triệu chứng sỏi thận khi thấy cơ thể có những dấu hiệu như:

Đau lưng, đau vùng mạn sườn dưới

Khi sỏi di chuyển từ thận đến niệu quản và từ niệu quản đến bàng quang, niệu đạo sẽ gây cọ xát hoặc tắc ứ nước tiểu tại đây dẫn tới đau lưng và cơn đau có thể lan ra phía mạn sườn, vùng bụng dưới và bắp đùi.

Triệu chứng đau lưng và mạn sườn do sỏi thận

Đau khi đi tiểu

Đau khi đi tiểu cũng là một trong những dấu hiệu sỏi thận bởi sỏi ở thận di chuyển từ niệu quản tới bàng quang hoặc từ bàng quang tới niệu đạo sẽ gây ra triệu chứng đau buốt khi đi tiểu.

 

Cục sỏi thận làm đau buốt vùng niệu đạo khi đi tiểu

Tiểu ra máu

Khi sỏi di chuyển từ thận đến niệu quản, bàng quang, niệu đạo sẽ gây ra sự cọ xát dẫn tới những tổn thương khiến cho người bệnh có triệu chứng đi tiểu ra máu.

Đây được là triệu chứng sỏi thận hay gặp và phổ biến nhất, tùy vào mức độ của tổn thương mà biểu hiện tiểu ra máu ở người bệnh có thể nhìn thấy được bằng mắt thường hoặc không.

Sỏi thận cọ xát ống niệu đạo gây chảy máu

Tiểu dắt, tiểu són

Một trong những dấu hiệu sỏi thận hay gặp nữa đó là tình trạng tiểu dắt, són tiểu, luôn có cảm giác muốn đi tiểu, đi tiểu nhiều lần nhưng lượng nước tiểu lại rất ít khiến cơ thể mệt mỏi. Đặc biệt khi sỏi gây tắc ứ nước tiểu tại thận sẽ gây ra những cơn đau quặn thận.

Đi tiểu nhiều lần nhưng lượng nước lại rất ít

Có cảm giác buồn nôn và nôn

Thận và ruột có liên quan với nhau và khi thận có sỏi thì có thể gây ảnh hưởng tới đường tiêu hóa khiến người bệnh thường bị buồn nôn và nôn.

Hay sốt và cảm giác ớn lạnh

Một dấu hiệu sỏi thận thường gặp ở người bệnh đó là thường có triệu chứng sốt và ớn lạnh. Bởi khi sỏi di chuyển sẽ gây cọ xát dẫn tới tổn thương hoặc sỏi có thể gây tắc ứ nước tiểu không đào thải ra ngoài được nên rất dễ dẫn tới nhiễm trùng đường tiết niệu khiến người bệnh thường bị sốt và ớn lạnh.

Sỏi thận gây nhiễm trùng và khiến người bệnh bị sốt

Các dấu hiệu của sỏi thận diễn biến âm thầm và dễ nhầm lẫn với một số bệnh lý khác, bệnh nếu không được phát hiện sớm, điều trị đúng cách thì có thể dẫn tới suy thận gây ảnh hưởng đến sức khỏe.

Do đó, khi có những dấu hiệu được nêu ở trên nghi ngờ mắc sỏi thận thì người bệnh nên tới các cơ sở y tế để được thăm khám và có cách điều trị sỏi thận hiệu quả giúp bảo vệ sức khỏe, nâng cao chất lượng cuộc sống.

Cách trị sỏi thận hiệu quả

Việc điều trị sỏi thận cần phải dựa vào số lượng, kích thước của sỏi và tình trạng sức khỏe của người bệnh mà các bác sĩ mới tư vấn và có chỉ định điều trị phù hợp và hiệu quả cho từng trường hợp cụ thể.

Hãy đi khám ngay nếu có dấu hiệu của sỏi thận

Do đó, khi bị sỏi thận thì người bệnh không được tùy tiện dùng thuốc sẽ khiến cho bệnh không khỏi mà thậm chí còn đẩy nhanh sự phát triển của sỏi, bệnh tái phát nhiều lần và việc chữa trị sẽ khó khăn, phức tạp hơn.

Tốt hơn hết khi có những dấu hiệu của bệnh thì người bệnh hãy đến các cơ sở y tế để được bác sĩ thăm khám, tư vấn và có chỉ định phù hợp.

Hiện nay, có rất nhiều cách trị sỏi thận, trong đó có một số cách được áp dụng phổ biến như:

Điều trị nội khoa

Đối với những trường hợp bệnh nhân có kích thước sỏi nhỏ thì các bác sĩ có thể cân nhắc điều trị nội khoa bằng thuốc nhằm giúp bệnh nhân đào thải sỏi ra ngoài qua đường tiểu, đồng thời giúp kháng viêm, giảm đau, ngăn ngừa biến chứng.

Phương pháp điều trị nội khoa khá an toàn, đem lại hiệu quả điều trị cao và phù hợp với nhiều người bệnh.

Người bệnh cần lưu ý uống đúng thuốc, đủ liều lượng và đúng giờ theo hướng dẫn của bác sĩ, không được tự ý tăng, giảm liều hoặc bỏ dỡ liệu trị điều trị.

Điều trị nội khoa khi kích thước cục sỏi chưa quá lớn

Điều trị ngoại khoa

Phương pháp điều trị ngoại khoa được chỉ định cho những trường hợp bệnh nhân có kích thước sỏi lớn gây ra những tổn thương và biến chứng nghiêm trọng cho người bệnh.

Một số phương pháp ngoại khoa trong điều trị sỏi thận được áp dụng phổ biến hiện nay như: Nội soi tán sỏi qua da, tán sỏi nội soi, nội soi niệu quản, hoặc mổ nội soi,...

Điều trị ngoại khoa khi kích thước sỏi đã lớn

Điều trị bằng Đông y

Điều trị sỏi thận bằng Đông y cũng là một trong những phương pháp được nhiều người bệnh áp dụng bởi tính an toàn, tiết kiệm chi phí, hiệu quả lâu dài.

Một số bài thuốc Đông y trị sỏi thận được nhiều người sử dụng đó là: chữa sỏi thận bằng râu ngô, mã đề, rễ cây cỏ tranh, cây kim tiền thảo, chuối hột,...

Lưu ý là cách chữa bệnh bằng đông y mặc dù an toàn và lành tính nhưng đòi hỏi phải điều trị trong thời gian dài mới mang lại hiệu quả. Vì thế, người bệnh cần phải kiên trì thực hiện.

Trị sỏi thận bằng đông y đòi hỏi thời gian

Phòng ngừa bệnh sỏi thận

Để phòng ngừa sỏi thận, mọi người cần thực hiện một số biện pháp sau:

  • Uống đủ lượng nước cần thiết từ 2-3 lít nước mỗi ngày.
  • Có chế độ ăn uống hợp lý, bổ sung các loại protein từ thịt gia cầm, hạn chế ăn thịt đỏ, hạn chế ăn mặn, giảm lượng đường trong bữa ăn, hạn chế các thực phẩm chứa nhiều dầu mỡ và cholesterol, không uống rượu, bia, các đồ uống có cồn, các chất kích thích, nước ngọt,...
  • Thường xuyên luyện tập thể dục, thể thao để tăng cường sức khỏe, loại bỏ nguy cơ bệnh tật.
  • Thăm khám và kiểm tra sức khỏe định kỳ để phát hiện những bất thường nhằm có biện pháp xử lý kịp thời.

 

Uống đủ nước giúp ngừa sỏi thận cực kỳ hiệu quả

Bị sỏi thận nên ăn gì

Bị sỏi thận nên ăn gì? Là một trong những vấn đề được nhiều người bệnh quan tâm và thắc mắc.

Các chuyên gia dinh dưỡng và chuyên gia y tế khuyên người bệnh nên bổ sung các loại thực phẩm sau đây và chế độ ăn hàng ngày để giúp đẩy nhanh quá trình điều trị bệnh, hạn chế bệnh tái phát. Các thực phẩm nên ăn bao gồm:

  • Bổ sung một lượng canxi phù hợp từ các loại rau, củ, quả và từ sữa, phô mai, bơ, trứng, hải sản,..
  • Uống nhiều nước từ 2-3 lít nước mỗi ngày, có thể là nước lọc, nước hoa quả hay nước canh trong bữa ăn.
  • Bổ sung các loại thực phẩm giàu vitamin B6 và vitamin A như: bắp cải, rau cải, bầu, bí, cam, quýt, bưởi, dưa hấu, táo, lê, kiwi, dứa,…

Ăn nhiều rau xanh và đồ chua để phân giải các viên sỏi

Bên cạnh những thực phẩm nên ăn thì người mắc sỏi thận cũng cần tránh một số thực phẩm sau đây:

  • Hạn chế ăn thịt đỏ như thịt bò
  • Hạn chế các thực phẩm chứa nhiều oxalat như soda, khoai lang, khoai tây, dâu tây, củ cải đường, rau bina, socola,…
  • Kiêng ăn mặn, ăn ngọt và kiêng ăn đồ nhiều dầu mỡ,
  • Không nên uống nước ngọt, rượu, bia, nước chè, cacao, thuốc lá,...

Lời kết

Mong rằng với những thông tin về sỏi thận được cung cấp ở trên sẽ giúp bạn biết được bệnh sỏi thận là gì, cũng như nắm bắt được nguyên nhân, dấu hiệu của bệnh để có biện pháp phòng tránh hiệu quả và kịp thời nhận biết, chữa trị đúng cách khi mắc bệnh.

Bài viết hy vọng cung cấp một số thông tin hữu ích cho bạn đọc, giúp bạn đọc hiểu thêm về sỏi thận và một số cách phòng tránh. Nếu các bạn có quan điểm khác về vấn đề sỏi thận, đừng ngần ngại chia sẻ cho chúng tôi bằng cách để lại bình luận bên dưới.

Bình luận